Naar de inhoud

Alpha Book

Actu

Score van Fazekas 3: welke impact heeft het op de levensverwachting van patiënten?

Een Fazekas-score van 3 op de hersen-MRI duidt op uitgebreide laesies van de witte stof, vaak als ernstig gekwalificeerd. Voor patiënten die…

Neurologue senior analysant des IRM cérébraux montrant des lésions de la substance blanche liées au score de Fazekas 3

Een Fazekas 3-score op de hersen-IRM wijst op uitgebreide laesies van de witte stof, vaak als ernstig gekwalificeerd. Voor patiënten die dit resultaat ontvangen, rijst onmiddellijk de vraag naar de levensverwachting. Het antwoord hangt af van verschillende parameters die de score alleen niet vastlegt: cardiovasculaire comorbiditeiten, precieze locatie van de laesies, snelheid van progressie en therapeutische aanpak.

Fazekas-score: wat elke graad betekent in termen van hersenlaesies

De Fazekas-classificatie blijft het meest gebruikte hulpmiddel in de klinische praktijk om de hyperintensiteiten van de witte stof die zichtbaar zijn op de IRM te kwantificeren. Het onderscheidt drie graden, die elk overeenkomen met een toenemende mate van cerebrale vasculaire schade.

Fazekas-graad Beschrijving van de laesies Gebruikelijke klinische interpretatie
Graad 1 Puntvormige of lijnvormige laesies, geïsoleerd, kleiner dan 20 mm Veelvoorkomend teken van normale veroudering, zelden symptomatisch
Graad 2 Gemiddelde laesies, samenvloeiende gebieden kleiner dan 20 mm Bewaking aanbevolen, vooral in aanwezigheid van vasculaire risicofactoren
Graad 3 Uitgebreide samenvloeiende laesies, diffuse schade aan de witte stof Ernstige schade, geassocieerd met een verhoogd risico op cognitieve stoornissen en beroertes

Een Fazekas 3 betekent niet dat dementie onvermijdelijk is. Het geeft aan dat de ziekte van de kleine hersenvaten een gevorderd stadium heeft bereikt, wat een nauwe neurologische follow-up vereist. Om beter te begrijpen de betekenis van Fazekas 3 op Pharmactuelle, moet deze graad in de bredere context van de vasculaire toestand van de patiënt worden geplaatst.

Oudere patiënt in neurologisch consult voor bespreking van de IRM-resultaten en de Fazekas-score en de impact op de gezondheid

Fazekas 3 en levensverwachting: waarom de graad alleen niet genoeg is

Geen enkele gepubliceerde gegevens stelt in staat om een nauwkeurige levensverwachting vast te stellen op basis van alleen de Fazekas 3-score. Deze graad beschrijft de omvang van de laesies op een bepaald moment, niet hun traject of de functionele gevolgen voor een specifiek individu.

Een systematische review gepubliceerd in Brain Imaging and Behavior benadrukt dat de volledige evaluatie lacunes, micro-bloedingen, perivasculaire ruimtes en cerebrale atrofie omvat. De Fazekas 3 is een stuk van de puzzel, niet de hele puzzel.

Factoren die de prognose van een Fazekas 3 moduleren

Twee patiënten met een identieke Fazekas 3 kunnen zeer verschillende trajecten hebben. De bepalende elementen zijn:

  • De controle van de bloeddruk: onbehandelde hypertensie versnelt de progressie van laesies van de witte stof en de cognitieve achteruitgang, volgens een onderzoeksrapport gepubliceerd in 2024 dat een stijging van de bloeddruk en een toename van de laesionele last verbindt
  • De aanwezigheid of afwezigheid van lacunes en micro-bloedingen, die wijzen op een diepere vasculaire schade dan alleen de hyperintensiteiten
  • De locatie van de laesies: een meta-analyse van 36 prospectieve studies toont aan dat de associaties met het risico op dementie variëren afhankelijk van de locatie (periventriculair of diep subcorticaal)
  • De geassocieerde comorbiditeiten (diabetes, atriumfibrilleren, chronische nierinsufficiëntie), die het algehele cardiovasculaire risico verhogen

De progressie in de loop van de tijd biedt betrouwbaardere informatie dan een enkele meting. Een stabiele Fazekas 3 over meerdere jaren heeft niet dezelfde betekenis als een Fazekas die in korte tijd van 1 naar 3 is gegaan.

Risico’s geassocieerd met Fazekas 3: cognitieve achteruitgang, beroerte en vasculaire dementie

De samenvloeiende laesies van de witte stof verstoren de transmissie van signalen tussen verschillende hersengebieden. Drie gevolgen domineren de medische literatuur.

Het risico op cognitieve stoornissen neemt significant toe bij graad 3. De executieve functies (planning, aandacht, mentale flexibiliteit) zijn de eerste die worden aangetast, vóór het geheugen zelf. Deze onderscheiding is nuttig: in tegenstelling tot de ziekte van Alzheimer, manifesteert het cognitieve profiel van vasculaire leukopathie zich eerst door een vertraging in de informatieverwerking.

De link met beroertes is ook gedocumenteerd. Laesies van de witte stof duiden op een kwetsbaarheid van de kleine vaten die zowel ischemische beroertes als micro-bloedingen in de hersenen kan bevorderen.

Ernstige vasculaire leukopathie moet niet worden verward met dementie, maar verhoogt het risico op een merkbare manier. Echter, een significante proportie van patiënten met Fazekas 3 behoudt bewaarde cognitieve functies, vooral wanneer de vasculaire risicofactoren goed worden beheerd.

Close-up van hersen-IRM's op een negatoscoop die hypersignalen van de witte stof tonen die kenmerkend zijn voor de Fazekas 3-score

Beheer van een Fazekas 3: de progressie van laesies vertragen

Er is geen curatieve behandeling voor reeds gevestigde laesies. De beschadigde witte stof regenereert niet. De strategie is gebaseerd op het beheersen van risicofactoren om de opkomst van nieuwe laesies te vertragen.

Strikte controle van de bloeddruk is de belangrijkste hefboom. Het is de best gedocumenteerde modificeerbare factor in de progressie van de ziekte van de kleine hersenvaten. Antihypertensieve behandelingen, aangepast aan elk profiel, zijn gericht op het handhaven van een bloeddruk binnen de aanbevolen doelen.

De andere beheeraspecten betreffen het beheer van diabetes, stoppen met roken, behandeling van eventuele dyslipidemie en het handhaven van regelmatige fysieke activiteit. Follow-up met MRI maakt het mogelijk om de evolutie van de laesionele last te meten en de therapeutische strategie aan te passen.

Neuropsychologische follow-up en kwaliteit van leven

Een regelmatige neuropsychologische evaluatie helpt om vroegtijdig een achteruitgang van de executieve functies te detecteren. Deze vroege detectie maakt het mogelijk om de ondersteuning aan te passen (logopedie, ergotherapie, aanpassingen in het dagelijks leven) voordat de stoornissen de autonomie van de patiënt beïnvloeden.

De kwaliteit van leven van een patiënt met Fazekas 3 hangt evenzeer af van het beheer van comorbiditeiten als van de IRM-score zelf. Een strikte vasculaire follow-up kan de klinische trajecten gunstig beïnvloeden, zelfs in het meest gevorderde stadium van de classificatie.

De Fazekas 3-score wijst op ernstige schade die een voortdurende medische waakzaamheid rechtvaardigt. Het stelt op zichzelf geen levensbedreigende prognose vast. De progressie van laesies, comorbiditeiten en de kwaliteit van de bloeddrukcontrole wegen zwaarder in de balans dan de graad die op een enkele MRI wordt waargenomen.

Score van Fazekas 3: welke impact heeft het op de levensverwachting van patiënten?